Bereikbaarheid: 9AM - 5PM op weekdagen bereikbaar

Paleis Noordeinde den Haag

 

 

Paleis Noordeinde was vroeger bekend als het Oude Hof.

Het oudste gedeelte van het paleis dateert van voor 1512. In dat jaar liet de rentmeester van de Staten van Holland een hofstede verbouwen tot groot woonhuis. Vanaf 1566 verandert het woonhuis diverse malen van eigenaar. In 1595 werd het gekocht door de staten van Holland en ter beschikking gesteld aan de weduwe van prins Willem van Oranje, Louise de Coliginy en als dank voor de door Willem van Oranje bewezen diensten. In 1609 schonken de staten het huis aan die familie.

De zoon van Louise Frederik Hendrik breidde het huis fors uit.

Na zijn dood in 1647 woonde zijn weduwe prinses Amalia regelmatig op het Oude Hof. Vanaf 1675 werd het huis niet vaak gebruikt en na het overlijden van de kinderloze stadhouder Willem III kwam het huis in handen van de Pruisische koning Willem een erfgenaam van Frederik Hendrik.

In 1754 kwam het huis in handen van prins Willem V. Hij liet o.a. het bekende balkon bouwen.

In 1795 toen de Fransen binnen vielen en Willem naar Engeland moest vluchten werd het Oude Hof eigendom van de staat en nationaal bezit, wat het tot op heden nog steeds is.

Toen in 1813 erfprins Willem werd uitgeroepen tot soeverein vorst  moest hem zoals in de grondwet werd vastgelegd een verblijf ter beschikking worden gesteld door de staat. Er volgde hierdoor een grondige verbouwing van het Oude Hof en in 1817 nam koning Willem I paleis Noordeinde zoals het toen ging heten in gebruik.

Zijn opvolger Koning Willem II maakte geen gebruik van het paleis en Koning Willem III was er met name in de winter. In 1880 werd prinses Wilhelmina in paleis Noordeinde geboren en na het overlijden van Willem III in 1890 bleven koningin Emma en de jonge koningin Wilhelmina het paleis als winterresidentie gebruiken.

Nadat Wilhelmina getrouwd was in 1901 verhuisde Emma naar paleis Soestdijk en Wilhelmina en Hendrik bleven op Noordeinde wonen. In  de zomer waren ze echter vaak op het Loo te vinden.

Na de oorlog koos Wilhelmina voor het Loo en keerde niet meer terug naar Noordeinde. Ze had al een hekel aan het gebouw, maar omdat er ook Duitsers in gezeten hadden weigerde ze nog langer in het paleis te wonen. In 1948 werd een gedeelte van het paleis door brand verwoest en toen Wilhelmina dit te horen kreeg was haar reactie” U denkt toch niet dat ik de brand heb aangestoken?”.

Juliana maakte weinig gebruik van het paleis en haar dochter Beatrix maakte na een grondige restauratie in 1984 van het paleis haar werk paleis.

Ook koning Willem-Alexander gebruikt het paleis  sinds zijn inhuldiging in 2013 als werkpaleis en voor officiële ontvangsten.

Tegenover het paleis staat  het ruiterstandbeeld van Willem van Oranje.

In 1843 liet Emile de Nieuwerkerke een Franse Beeldhouwer van Nederlandse afkomst en ontwerp  van dit beeld zien aan Koning Willem II. De koning gaf vervolgens de beeldhouwer opdracht het beeld in het groot uit te voeren . Dit werd betaald door fondsen van de koning zelf.

Het beeld werd in brons gegoten in Parijs en toen het af was in 1845 tijdelijk tentoongesteld op de Champs-Elysées.  Het werd het per schip naar Nederland vervoerd en op 7 november in den Haag tegenover het paleis geplaatst.

Op 17 november vond de onthulling plaats in bijzijn van de koninklijke familie. Koningin Anna Paulowna bekeek het vanaf het balkon van het paleis.

Het beeld is nog steeds op dezelfde plek te bewonderen.

Hieronder  enkele zilveren lepels gemaakt als souvenir  van het paleis door W Brehm zilversmid uit Schoonhoven werkzaam van 1924-1929.

Ruiter standbeeld prins Willem van Oranje
in 1948 brak brand uit
zilveren lepels gemaakt door W Brehm Schoonhoven 1924-1929

Noordeinde  nu